Ernst Lubitsch
Ernst Lubitsch, romantik komedi, müzikal ve toplumsal hicvi ima, görsel ekonomi ve sofistike mizahla birleştiren, sessiz Alman sinemasından Klasik Hollywood’a uzanan kariyeriyle sinema tarihinin en etkili yönetmenlerinden biridir. Berlin’de Yahudi bir ailenin çocuğu olarak doğan Lubitsch, Max Reinhardt’ın Deutsches Theater topluluğunda oyunculuk yaptıktan sonra sinemaya geçti. Başlangıçta komedi oyuncusu olarak tanınırken Die Augen der Mumie Ma, Carmen ve Madame Dubarry gibi filmlerle yönetmen olarak uluslararası başarı kazandı. Alman dönemindeki tarihsel filmlerinin ABD’de gördüğü ilgi üzerine Mary Pickford tarafından Hollywood’a davet edildi ve Rositayı yönetti. Ardından Warner Bros. ve Paramount gibi stüdyolarda çalışarak Avrupa opereti, cinsel komedi ve Amerikan stüdyo sistemini birleştiren kendine özgü bir sinema dili geliştirdi.
Yönetmenin sinema dili daha sonra “Lubitsch Touch” olarak adlandırılan; olayları doğrudan göstermek yerine ima, görsel ayrıntı, nesneler, kapılar, kadraj dışı alan ve seyircinin çıkarım gücü aracılığıyla anlatan yaklaşımıyla tanınır. Lubitsch özellikle aşk, evlilik, sadakatsizlik ve cinsel arzu gibi konuları dönemin sansür koşulları içinde açıkça göstermeden anlatmanın yaratıcı yollarını geliştirdi. Bir kapının kapanması, karakterlerin odaya girip çıkması veya sıradan bir nesnenin gösterilmesi, doğrudan gösterilmeyen cinsel veya romantik bir olayın anlaşılması için yeterli olabilir. Trouble in Paradiseda hırsızlık ile baştan çıkarmayı aynı zarif oyun içinde birleştirirken Design for Livingde geleneksel tek eşlilik anlayışını üçlü bir ilişkinin komedisi üzerinden sorgular. Seyirciye açıklamak yerine seyircinin anlamasını sağlayan bu anlatım ekonomisi Lubitsch sinemasının temel özelliğidir.
The Marriage Circle, Trouble in Paradise, Design for Living, Ninotchka, The Shop Around the Corner, To Be or Not to Be ve Heaven Can Wait, yönetmenin sinema anlayışının farklı dönemlerini en güçlü biçimde ortaya koyan filmler arasında yer alır. Sesli sinemaya geçişte The Love Parade, Monte Carlo ve The Smiling Lieutenant gibi yapımlarla müzikali yalnızca sahne performanslarının kaydı olmaktan çıkarıp kurgu, kamera ve ses aracılığıyla sinemasal bir biçime dönüştüren yönetmenlerden biri oldu. Ninotchkada Sovyet bürokrasisi ile Paris yaşamını romantik komedi içinde karşılaştırırken, To Be or Not to Bede Nazi işgali ve totalitarizmi tiyatro, kimlik değiştirme ve kara mizah üzerinden ele aldı. Billy Wilder başta olmak üzere sonraki kuşakların komedi yönetmenlerini güçlü biçimde etkileyen Lubitsch, Hollywood’da yönetmenin kişisel üslubunun stüdyo sistemi içinde korunabileceğini gösteren temel auteurlerden biri hâline geldi.
Ödüller ve Adaylıklar (11)
- Akademi Ödülleri
- En İyi Yönetmen Adaylığı – The Patriot (1929)
- En İyi Yönetmen Adaylığı – The Love Parade (1930)
- En İyi Yönetmen Adaylığı – Heaven Can Wait (1944)
- Onursal Akademi Ödülü – Sinema sanatına katkıları nedeniyle (1947)
- Venedik Film Festivali
- Angel – dönemin uluslararası festival seçkilerinde gösterim
- Hollywood Walk of Fame
- Sinema alanındaki çalışmaları nedeniyle yıldız
- National Film Registry
- Trouble in Paradise, Ninotchka, The Shop Around the Corner ve To Be or Not to Be dâhil çeşitli filmleri koruma seçkisine alındı
Atölyelerimi Keşfet
Film okuma atölyelerim ve kayıtlarım hakkında daha fazla bilgi almak ister misin?
